Ρόλος της ηγεσίας στην απόδοση των εργαζομένων και στην πρόθεσή τους να παραμείνουν στην επιχείρηση: μια εμπειρική διερεύνηση από τις επιχειρήσεις στην Ελλάδα

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη σχέση μεταξύ των στυλ ηγεσίας, της οργανωσιακής απόδοσης και της πρόθεσης παραμονής των εργαζομένων, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο της εργασιακής ικανοποίησης και της ισορροπίας επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Στόχος της έρευνας είναι η ταυτοποίηση των βασικών παραγόντων που επηρεάζουν την απόδοση των οργανισμών και τη διατήρηση του ανθρώπινου δυναμικού, σε ένα σύγχρονο και ανταγωνιστικό εργασιακό περιβάλλον. Σε θεωρητικό επίπεδο, η εργασία βασίζεται σε κλασικές και σύγχρονες προσεγγίσεις της ηγεσίας, αναλύοντας στυλ όπως η μετασχηματιστική, η συναλλακτική, η αυταρχική, η δημοκρατική, η χαρισματική και η γραφειοκρατική ηγεσία. Παράλληλα, εξετάζονται κρίσιμες έννοιες όπως η οργανωσιακή απόδοση, η πρόθεση παραμονής των εργαζομένων, η εργασιακή ικανοποίηση και η ισορροπία εργασίας–προσωπικής ζωής Η εμπειρική ανάλυση βασίζεται σε πρωτογενή δεδομένα που συλλέχθηκαν μέσω δομημένου ερωτηματολογίου από δείγμα 114 εργαζομένων σε ελληνικές επιχειρήσεις διαφορετικών κλάδων και μεγεθών. Αρχικά πραγματοποιήθηκε περιγραφική και συσχετιστική ανάλυση, προκειμένου να διερευνηθούν οι σχέσεις μεταξύ των μεταβλητών και να διασφαλιστεί η απουσία προβλημάτων πολυσυγγραμμικότητας. Στη συνέχεια εφαρμόστηκε Ordered Probit Regression για την εκτίμηση δύο διακριτών υποδειγμάτων, με εξαρτημένες μεταβλητές την οργανωσιακή απόδοση και την πρόθεση παραμονής αντίστοιχα. Τα αποτελέσματα της έρευνας καταδεικνύουν ότι η χαρισματική ηγεσία αποτελεί το πλέον καθοριστικό στυλ ηγεσίας τόσο για την οργανωσιακή απόδοση όσο και για την πρόθεση παραμονής των εργαζομένων. Επιπλέον, η εργασιακή ικανοποίηση και η ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής αναδεικνύονται ως ιδιαίτερα ισχυροί και στατιστικά σημαντικοί παράγοντες και στα δύο υποδείγματα. Αντίθετα, άλλα στυλ ηγεσίας εμφανίζουν ασθενέστερη ή μη στατιστικά σημαντική επίδραση, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία της ποιότητας της ηγεσίας και της εργασιακής εμπειρίας έναντι της τυπικής διοικητικής προσέγγισης. Συνολικά, η παρούσα εργασία συμβάλλει στη βιβλιογραφία αναδεικνύοντας τον στρατηγικό ρόλο της ηγεσίας και των ανθρωποκεντρικών πρακτικών στη βελτίωση της οργανωσιακής απόδοσης και στη διατήρηση του ανθρώπινου δυναμικού. Παράλληλα, προσφέρει χρήσιμα πρακτικά συμπεράσματα για τις επιχειρήσεις, υποδεικνύοντας ότι η επένδυση σε αποτελεσματικά ηγετικά πρότυπα, καθώς και σε πολιτικές που ενισχύουν την εργασιακή ικανοποίηση και την ισορροπία εργασίας–ζωής, μπορεί να λειτουργήσει ως καθοριστικός παράγοντας βιωσιμότητας και ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος.Abstract This master’s thesis examines the relationship between leadership styles, organizational performance, and employees’ intention to stay, with particular emphasis on the role of job satisfaction and work–life balance. The main objective of the study is to identify the key factors that influence organizational performance and employee retention in contemporary organizational settings. From a theoretical perspective, the thesis draws on classical and contemporary leadership theories, analyzing a range of leadership styles, including transformational, transactional, autocratic, democratic, charismatic, and bureaucratic leadership. In addition, core concepts of, organizational performance, employees’ intention to stay such as job satisfaction and work–life balance, and, in order to provide a comprehensive analytical framework. The empirical analysis is based on primary data collected through a structured questionnaire administered to a sample of 114 employees working in Greek organizations across various sectors and firm sizes. Initially, descriptive and correlation analyses were conducted to examine the relationships among the variables and to ensure the absence of multicollinearity issues. Subsequently, Ordered Probit Regression models were estimated to assess the impact of leadership styles and selected control variables on two dependent variables: organizational performance and employees’ intention to stay. The results indicate that charismatic leadership emerges as the most influential leadership style, exerting a strong and statistically significant positive effect on both organizational performance and employee retention. Furthermore, job satisfaction and work–life balance are identified as highly significant determinants in both models, highlighting their critical role in shaping positive organizational outcomes. In contrast, other leadership styles demonstrate weaker or statistically insignificant effects, suggesting that leadership quality and employee-centered practices are more important than formal or rigid managerial approaches. Overall, the findings contribute to the existing literature by emphasizing the strategic importance of leadership and human-centered organizational practices in enhancing performance and retaining human capital. In addition, the study provides practical implications for organizations, suggesting that investments in effective leadership styles, along with policies that promote job satisfaction and work–life balance, can serve as key drivers of organizational sustainability and long-term competitive advantage.