Πορεία της αγοραστικής δύναμης των Ελλήνων πολιτών σε ευρωπαϊκό πλαίσιο την τελευταία δεκαετία: συγκριτική ανάλυση με κράτη-μέλη της ΕΕ και διαπιστώσεις

Abstract

Η παρούσα μελέτη εστιάζει στην σύγκριση της αγοραστικής δύναμης των Ελλήνων πολιτών και των πολιτών άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στόχος είναι η εύρεση διαφορών και διακυμάνσεων και παραγόντων που τις διαμορφώνουν, για την καλύτερη κατανόηση της υπάρχουσας οικονομικής κατάστασης της Ελλάδας. Η ανάλυση της οικονομικής ευημερίας των νοικοκυριών μπορεί να εξεταστεί μέσω της αγοραστικής δύναμης, η σημασία της οποίας έγκειται στο γεγονός ότι, ενώ τα ονομαστικά δεδομένα μπορεί να παρουσιάζουν σημαντικές αποκλίσεις, ο αποπληθωρισμός τους καθιστά την εικόνα πιο ρεαλιστική καθώς συνυπολογίζει διαφορές στα επίπεδα τιμών σε κάθε χώρα. Αναλύονται διάφοροι μακροικονομικοί δείκτες όπως το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα, ο εναρμονισμένος δείκτης τιμών καταναλωτή HICP (Harmonised Index of Consumer Prices) καθώς και ο δείκτης κινδύνου φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού AROPE (At Risk Of Poverty or Social Exclusion). Παράλληλα, εξετάζεται η σχετική θέση της Ελλάδας σε ευρωπαϊκό πλαίσιο αναλύοντας κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά που επηρεάζουν την κατανάλωση, την αποταμίευση και το βιοτικό επίπεδο. Η μεθοδολογία βασίζεται στον υπολογισμό της αγοραστικής δύναμης με χρήση του δείκτη HICP και των καθαρών εισοδημάτων, την σύγκριση των αποτελεσμάτων με την παραγωγή κατάλληλων γραφημάτων και την αξιολόγησή τους, παραθέτοντας περιορισμούς και προκλήσεις. Συνεπώς, επιδιώκεται η κατανόηση της συσχέτισης της οικονομικής μεγέθυνσης της χώρας με την πραγματική ευημερία και την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Για την συλλογή δεδομένων χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από τους ιστοτόπους της Eurostat, της ΕΛΣΤΑΤ και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Η μεθοδολογία περιλαμβάνει την άντληση δευτερογενών δεδομένων από τους άνωθι επίσημους στατιστικούς ιστότοπους και η συγκριτική ανάλυσή τους. Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ελληνική οικονομία σήμερα.Abstract This study focuses on comparing the purchasing power of Greek citizens with that of citizens in other European Union countries. The objective is to identify differences, fluctuations, and the underlying factors shaping them, in order to gain a clearer understanding of Greece’s current economic situation. The analysis of household economic well-being can be approached through the lens of purchasing power, which is particularly significant because, while nominal figures may show wide variations, deflating them provides a more realistic picture by accounting for differences in price levels across countries. The study examines various macroeconomic indicators such as real disposable income, the Harmonised Index of Consumer Prices (HICP), and the At Risk of Poverty or Social Exclusion (AROPE) indicator. At the same time, it investigates Greece’s relative position within the European context, by analyzing socio-economic characteristics that influence consumption, savings, and living standards. The methodology is based on calculating purchasing power using HICP and net income, comparing results through the development of appropriate charts, and critically assessing them while highlighting existing limitations and challenges. Ultimately, the study seeks to capture the relationship between the country’s economic growth, real household prosperity, and purchasing power. For data collection, information was drawn from Eurostat, ELSTAT, and the European Central Bank. The methodological framework relies on secondary data obtained from these official statistical sources and their comparative analysis. The findings highlight the challenges currently faced by the Greek economy.